Avrupa, "egemen" Starlink rakibi IRIS² uydu ağı için planlarını kesinleştirdi
Avrupa Komisyonu, AB'nin kendi uydu tabanlı geniş bant ağı IRIS² için yalnızca planlama aşamasından çıkıp somut uygulamaya geçti — ESA ve ortak üreticilerle anlaşmalar imzalandı. Takımyıldız 66 ek uyduyla 348 uyduya çıkarıldı; amaç AB, Norveç ve İzlanda'daki devlet kullanıcılarına güvenli, bağımsız bağlantı sağlamak. İlk fırlatmalar 2029'da bekleniyor.
Avrupa Komisyonu, kıtanın kendi uydu tabanlı geniş bant ağı olan IRIS² (Infrastructure for Resilience, Interconnectivity and Security by Satellite) projesinde planlama aşamasından çıkıp somut uygulamaya geçtiğini duyurdu. Avrupa Uzay Ajansı (ESA) ve proje ortağı üreticilerle imzalanan anlaşmalarla, ağın nihai kapsamı ve zaman çizelgesi netleşti.
Ölçek büyütüldü
Başlangıçta planlanandan daha geniş bir takımyıldızla ilerleniyor: ağa 66 ek uydu eklenerek toplam uydu sayısı 348’e çıkarıldı. Komisyon’a göre bu genişleme, AB’nin güvenli devlet iletişim kapasitesini yaklaşık %60, küresel ölçekte ise yaklaşık %54 artıracak. İlk fırlatmaların 2029 yılında başlaması planlanıyor.
Kimin için, ne amaçla
IRIS², SpaceX’in 10.000’i aşkın uydudan oluşan Starlink ağına kıyasla çok daha küçük ölçekli bir proje olarak tasarlandı. Hedef kitle de farklı: sistem, öncelikle AB üyesi ülkeler ile Norveç ve İzlanda’daki devlet kullanıcılarına yönelik — acil durum müdahalesi, sınır gözetimi ve insani yardım operasyonları gibi kritik alanlarda güvenli ve kesintisiz bağlantı sağlamayı amaçlıyor.
Neden önemli
Proje, Avrupa’nın stratejik iletişim altyapısında üçüncü taraf sağlayıcılara bağımlılığını azaltma çabasının somut bir adımı. “Egemen” bağlantı hedefi, hem jeopolitik hem de sanayi politikası açısından anlam taşıyor: ESA ve Avrupalı üreticilerle yapılan anlaşmalar, kıtanın uydu ve fırlatma sanayiine de doğrudan iş hacmi yaratıyor. 2029’a kadar süren uzun bir uygulama takvimi, projenin hem teknik hem de finansman açısından çok yıllı bir taahhüt gerektirdiğini gösteriyor.
SpaceX'in Starlink'ine kıyasla küçük ölçekli kalsa da IRIS², Avrupa'nın uydu bağlantısında dış tedarikçilere bağımlılığını azaltma ve kendi 'egemen' altyapısını kurma yönündeki stratejik hamlesini somutlaştırıyor — uzay ve savunma tedarik zincirinde Avrupalı üreticilere yeni bir pazar açıyor.
- Engadget · 2026-08-07
Bu haber ozgun ozet olarak hazirlanmistir; telif hakki ilgili kaynaklara aittir. Tam metin icin kaynak baglantilarini ziyaret edin.
Ilgili Haberler
Amazon, dron teslimat ağını yıl sonuna kadar ABD'de yaklaşık 500 şehre genişletiyor
Amazon, Prime Air dron teslimat hizmetini şu an 7 eyalette 11 metro bölgesinde sunarken, 2026 sonuna kadar ABD genelinde yaklaşık 500 şehir ve kasabaya genişletmeyi duyurdu — mevcut ayak izinin altı katı. Siparişler en hızlı 30 dakikada teslim ediliyor; şirket federal havacılık sertifikası ve görüş-hattı-dışı uçuş izinleriyle çalışıyor, bu yıl şimdiden yüz binlerce dron teslimatı yapıldığını açıkladı.
OpenAI, ilk özel yapım yapay zekâ çıkarım çipi Jalapeño'nun performans sonuçlarını açıkladı
OpenAI, Broadcom ile geliştirdiği ilk özel çıkarım çipi Jalapeño'nun gerçek test sonuçlarını yayınladı: watt başına 1,5-1,9 kat daha fazla iş, uçtan uca gecikmede 1,7-3,6 kat iyileşme. Şirket, çipi yıl sonuna kadar kendi altyapısına yaymayı, ardından ikinci ve üçüncü nesil çipleri geliştirmeyi planlıyor — Nvidia'ya olan donanım bağımlılığını azaltma hamlesi.
Bellek çipi fiyat krizi Ağustos 2026'da rekor kırdı: 32GB DDR5 kiti 4 kata çıktı
DRAM fiyat krizi Ağustos 2026'da yeni bir eşiğe ulaştı: Eylül 2025'te yaklaşık 100 dolara satılan 32GB DDR5 bellek kiti, 14 Ağustos itibarıyla 380-589 dolar aralığına yükseldi. TrendForce, sözleşme fiyatlarının üçüncü çeyrekte yüzde 13-18 daha artacağını öngörüyor.